Kunstmatig evenwichtsorgaan onderzocht op dagelijks gebruik

© Pixsooz / stock.adobe.com

Evenwichtswetenschapper Herman Kingma ontwikkelde een kunstmatig evenwichtsorgaan voor achter het oor. De toepassing komt een stap dichterbij nu er subsidie beschikbaar wordt gesteld.

De subsidie voor het kunstmatige evenwichtsorgaan van Herman Kingma is afkomstig van ZonMw, Health Holland en het Heinsius Houboldt Fonds. Doel van de subsidie is het orgaan in het dagelijks leven te testen. Dat gebeurt binnenkort bij acht patiënten in een proefomgeving van het Maastricht UMC (MUMC+). Dit onder leiding van KNO-artsen Raymond van de Berg en Marc van Hoof.

De evenwichtsorganen zitten in het rotsbeen, aan beide kanten achter het oor. Mensen bij wie de organen niet werken – door de ziekte van Menière, de aandoening DFNA9, trauma of meningitis – lijden  aan duizeligheid, misselijkheid en een slechte focus bij beweging. Lopen vergt bijvoorbeeld een uiterste inspanning. En elke beweging geeft een draaierig gevoel. Driekwart van de patiënten is arbeidsongeschikt, en veel mensen zijn ten einde raad.

Er is geen medicatie voor deze aandoening en behandeling leek lange tijd onmogelijk, domweg omdat het aan kennis over het evenwichtsorgaan ontbrak. Tot Herman Kingma de werking ervan ontdekte. Dit gebeurde doordat hij in 2011 het verschil in evenwicht tussen discuswerpers en kogelslingeraars onderzocht.

Kanaaltjes en zakjes

In 2012 bouwde eenOostenrijkse gehoorapparatenfabrikant de eerste kunstmatige orgaantjes. Deze werden vervolgens ingebracht bij patiënten in Genève en Maastricht. Dat kon omdat tijdens het inbrengen van bepaalde gehoorapparaten, de zogenaamde ‘cochleaire implantaten’ (die geluidsgolven omzetten in elektronische pulsen), ook de evenwichtszenuwen werden ontdekt.

De elektroden van het kunstmatige evenwichtsorgaan kunnen nu op twee manieren worden geplaatst. Direct op die zenuwen of in de kanaaltjes van het evenwichtsorgaan. KNO-artsen Van de Berg en Van Hoof ontdekten dat in de kanaaltjes makkelijker is, dus dat werd de Maastrichtse methode.

Elk evenwichtsorgaan bestaat uit drie kanaaltjes en twee zakjes. De kanaaltjes meten hoekversnelling (bij nee schudden en ja knikken), de zakjes de horizontale  en verticale versnelling en de zakjes zijn gevuld met vocht en voelen dus ook de zwaartekracht aan. De werking kan ondervangen worden met elektronische pulsen en als de elektroden in de kanaaltjes zitten dan doen ze het iets minder goed maar zitten wel steviger vast.

VertiGO!

Het apparaatje is eerder ingebracht bij dertien patiënten en de werking van het kunstmatig evenwichtsorgaan is bewezen. Beeldstabilisatie bij beweging is bereikt, zo bleek uit testen op een loopband. Ook de reflex naar de ogen is te herstellen. Maar tot nu toe is alleen gemeten in een laboratoriumsetting. Daarom is de studie VertiGO! gestart, die onlangs zeven ton subsidie kreeg van ZonMW, Health Holland en stichting Het Heinsius Houbolt Fonds.

De studie vindt plaats in samenwerking met onder meer fabrikant MED-EL, het Apeldoorns Duizeligheidscentrum, LUMC en het Radboudumc. De wetenschappers van MUMC+ gaan bij acht patiënten een implantaat inbrengen. Voor het eerst wordt zo in een proefomgeving het dagelijks leven met een kunstmatig evenwichtsorgaan nagebootst. Dat gebeurt in een revalidatiecentrum, waar onderzoekers de werking en de veiligheid testen.

Ook kijken zij naar de kwaliteit van de impulsen die het apparaatje naar de hersens stuurt en of het kunstmatig orgaan aansluit bij de persoonlijke wensen en behoeften van de patiënt. Het is nog niet bekend wanneer de publicatie van eerste resultaten plaatsvindt.

 

Reacties