ICT infrastructuur

Waardegedreven zorg vraagt aanpassingen aan IT

natali_mis / stock.adobe.com

Dankzij technologie kunnen patiënten real-time hun gezondheid volgen en daarmee aan de slag. De IT moet dan wel de organisatie van de zorg volgen. Dat schrijft hoogleraar zorglogistiek Frits de Merode op Qruxx.

Dit vraagt een grondige aanpassing van de huidige systemen, aldus De Merode. Hij verwijst hierbij naar het elektronische toepassing MijnIBDcoach voor patiënten met buikziekten. Het onderzoeksteam van deze toepassing won onlangs de Wetenschaps- en Innovatieprijs 2019 van de Federatie Medisch Specialisten.

Uit onderzoek blijkt dat MijnIBDcoach de therapietrouw verbetert en dat er veel minder ziekenhuisopnames en polibezoeken nodig zijn, aldus De Merode. Bovendien blijkt het mogelijk te werken met zorguitkomsten zonder extra administratie, dit ondanks de grotere hoeveelheid peilmomenten.

Gedreven zorgverleners

Het succes van deze en andere toepassingen, aldus De Merode, begint met gedreven zorgverleners die vanuit de patiënt en de beschikbare zorg een proces ontwikkelen. Op zo’n manier dat dit leidt tot één geïntegreerd systeem van zorg, logistiek, capaciteitsmanagement en IT. Dit in samenwerking met een meedenkende, innovatieve IT-leverancier, patiënten, en collega’s. Daarnaast is wetenschappelijk onderzoek noodzakelijk om te bewijzen dat het echt beter werkt, en verder te innoveren.

Vervolgens is een andere manier om over IT na te denken noodzakelijk om de beperkingen van de EPD’s en ziekenhuisinformatiesystemen (ZIS’en) te overwinnen. Samenwerking rond eenzelfde soort ziekte of zorgproces door patiënten en tussen zorgverleners vereist het standaardiseren van informatie en data.

IT moet organisatie volgen

Dit leidt niet alleen tot geïntegreerd zorgpad, maar uiteindelijk ook tot een zorgsysteem. Dit omdat zo’n zorgpad alleen echt gaat werken als er afspraken zijn over competenties en werkafstemming die nageleefd worden. Dat zorgsysteem is de gids met betrekking tot de inrichting van de benodigde IT.

De huidige ZIS’en zijn daartoe niet ingericht en niet eenvoudig geschikt voor te maken. Het zijn vooral transactiesystemen die wel bedrijfsprocessen volgen, maar uiteindelijk niet zorgprocessen als kern hebben van hun structuur. ‘De IT moet de organisatie van zorg volgen en dat is met de huidige ZIS’en niet mogelijk,’ aldus De Merode. ‘Ook omdat ze in principe niet ingericht zijn om met andere zorg-IT vrij te koppelen. Ze zijn niet gemaakt om interoperabel te functioneren.’

Referentiedata

Om beslissingen in de zorg goed te ondersteunen, zijn verder veel referentiedata noodzakelijk. Diagnoses, behandelingen en verloop zijn vaak specifiek en dus mogelijk verschillend tussen patiënten. Toegang tot data van andere patiënten in of buiten zorginstellingen is een voorwaarde om goede ondersteuning te kunnen bieden aan de patiënt, zorgverlener of voor het inrichten van zorgpaden en bepalen van zorgkomsten.

IT-systemen bij zorgaanbieders moeten dan voldoen aan eisen met betrekking tot interoperabiliteit. De gegevens moeten kunnen worden uitgewisseld. En met betrekking tot de architectuur: applicaties, data en infrastructuur moeten zoveel mogelijk interoperabel zijn zonder grootschalige integratie.

IT-strategie volgens De Merode

Het gaat al met niet om nieuwe technologie, maar om een nieuwe IT-strategie, aldus De Merode. ‘De strategische keuzes waar zorginstellingen zich de komende jaren voor gesteld zien, is de volgende: zullen we nieuwe zorgsystemen zoals telemedicine gaan koppelen of integreren met het bestaande ZIS? Of doen we dat bewust niet en ontwikkelen/gebruiken we IT platformen buiten het bestaande  ZIS? Dit is geen hypothetische vraag omdat we zien dat succesvolle telemedicine systemen vaak niet rechtstreeks integreren/koppelen met ZIS’en.’

De Merode verwijst naar Intermountain Healthcare, een groot zorgsysteem met veel ziekenhuizen en eerstelijns zorginstellingen in Utah, dat de zorgketens integraal managet. De IT ten behoeve van zo’n zorgketen is daar niet in een ZIS ingebed, maar de ZIS’en leveren de data aan een zorgketenbreed platform aan. Daar wordt alle relevante zorg- en workflow data geïntegreerd en indien nodig teruggeleverd aan EPD’s voor besluitvormingsondersteuning.

Nederlandse context

Naar de Nederlandse context vertaald betekent het dat op regionaal niveau dergelijke zorgketen-brede platformen zouden moeten worden ontwikkeld, of dat regionale platformen überhaupt de data-uitwisseling in de hele keten regelen.

Die regionale platformen zullen alle relevante kwaliteits- en waardegedreven zorgdata managen. Zo’n platform is een strategisch IT-instrument omdat het voor de zorginstellingsleiding mogelijk maakt applicaties te koppelen met het lokale ZIS. Of direct met het regionale zorgplatform als dat wel een enterprise bus heeft en het lokale ZIS niet.

Een regionalisatie heeft als grote voordeel dat schaalbaarheid en concentratie van IT- deskundigheid mogelijk is. Momenteel zullen zorginstellingen zelden in staat zijn de benodigde IT expertise in huis te hebben en te behouden.

Reacties